Dwa lata JEDI i „ProbierLaden”

Cyfryzacja to coś więcej niż tylko technologia i aplikacje cyfrowe. Potrzebuje ona również miejsc, w których ludzie mogą zadawać pytania, wypróbowywać nowe rozwiązania, uczyć się od siebie nawzajem i rozwijać własne pomysły. W ramach cyklu „Jena w akcji” burmistrz i dyrektor ds. cyfryzacji Benjamin Koppe odwiedził 16 września ProbierLaden przy Engelplatz, a następnie JEDI w Postcarrée.

Obie placówki powstały w ramach projektu Smart City w Jenie, ale są skierowane do różnych grup docelowych, stosując jednak to samo podejście: „ProbierLaden” jest realizowany we współpracy z Uniwersytetem Ludowym w Jenie i wspiera przede wszystkim osoby, które dotychczas miały niewielkie doświadczenie z technologiami cyfrowymi i chcą nabyć podstawowe kompetencje cyfrowe. Dzięki łatwo dostępnym ofertom pomaga on przełamać obawy przed korzystaniem z technologii cyfrowych i umożliwia uczestnictwo w życiu cyfrowym. Natomiast JEDI skierowany jest do osób posiadających już wiedzę cyfrową – w szczególności do specjalistów i podmiotów z administracji, gospodarki, nauki oraz społeczności miejskiej. W centrum uwagi znajdują się kształcenie i doskonalenie zawodowe, podnoszenie kwalifikacji, nawiązywanie kontaktów, innowacje oraz opracowywanie nowych pomysłów cyfrowych. W ten sposób oba miejsca wzajemnie się uzupełniają: od wkroczenia w świat cyfrowy po rozwój zawodowy i wspólne tworzenie rozwiązań cyfrowych.

„Oferty cyfrowe muszą przynosić ludziom konkretne korzyści i sprawdzać się w codziennym życiu. Jednocześnie potrzebne są miejsca, w których można znaleźć wsparcie, wypróbować nowe rozwiązania, dzielić się wiedzą i nawiązywać dialog. W ten sposób powstają możliwości dostępu do ofert cyfrowych, ale także przestrzeń dla nowych pomysłów i rozwoju. ProbierLaden i JEDI kładą przy tym nacisk na różne obszary i pokazują, jak różnorodne mogą być cyfrowe uczestnictwo i rozwój cyfrowy w naszym mieście” – mówi burmistrz i dyrektor ds. cyfryzacji Benjamin Koppe.

„ProbierLaden”: cyfryzacja na wyciągnięcie ręki

Vier Personen stehen in einem Laden und lächeln in die Kamera.

V. l.: Sara Delinger, Projektkoordinatorin „ProbierLaden“, Kira, FSJlerin im digitalen Bereich des ProbierLadens, Dr. Angela Anding , Leiterin der Volkshochschule Jena sowie Benjamin Koppe

Pierwszym punktem wizyty był „ProbierLaden” przy Engelplatz. 26 września mija dwa lata od momentu powstania tej placówki. W tym czasie stała się ona łatwo dostępnym punktem kontaktowym w sprawach związanych ze smartfonami, komputerami, aplikacjami i rozwiązaniami cyfrowymi.

Do 7 września z pomocy „ProbierLaden” skorzystało 6 979 osób. Liczby pokazują, jak duże jest zapotrzebowanie na łatwo dostępne wsparcie: 5 474 osób skorzystało z indywidualnych konsultacji „jeden na jeden”, a kolejne 1 505 wzięło udział w ofertach edukacyjnych, takich jak kursy czy wieczory informacyjne. Dzięki „ProbierMobil” dotarto dodatkowo do 740 osób.

Potrzeba ta jest szczególnie wyraźna w przypadku osób starszych: około 79 procent użytkowników ma 66 lat lub więcej. Około 14 procent należy do grupy wiekowej od 35 do 65 lat, a około siedem procent ma mniej niż 35 lat. Młodsi odwiedzający często korzystają z tych ofert razem z rodzinami.

Tematyka porad odzwierciedla cyfrową codzienność: w przypadku starszych odwiedzających często chodzi o smartfony, aplikacje, hasła i bezpieczeństwo danych, bankowość internetową lub komputer. Młodsze grupy docelowe interesują się między innymi urządzeniami inteligentnymi, sztuczną inteligencją, drukiem 3D lub kwestiami związanymi z edukacją medialną.

Oprócz indywidualnych porad ProbierLaden oferuje bogaty program edukacyjny obejmujący cotygodniowe spotkania w „PC-Café”, regularne kursy dla początkujących oraz dwa do trzech wieczorów informacyjnych w miesiącu, poświęconych na przykład ochronie danych, sztucznej inteligencji czy elektronicznemu dowodowi tożsamości. Kolejne oferty powstają w zależności od aktualnych potrzeb. W tym celu zespół współpracuje między innymi z Centrum Konsumenckim, policją, urzędami ds. obsługi obywateli oraz niezależnymi edukatorami medialnymi, a także innymi podmiotami.

„Duże zainteresowanie ProbierLaden pokazuje, że istnieje konkretna potrzeba osobistego wsparcia w kwestiach cyfrowych. Nowe urządzenia, aplikacje i usługi cyfrowe szybko się rozwijają i nie dla każdego są one w równym stopniu oczywiste. Tym ważniejsze są łatwo dostępne oferty, w ramach których można zadawać pytania i uzyskać bardzo praktyczną pomoc. Pomaga to zdobyć większą pewność w korzystaniu z usług cyfrowych i lepiej odnaleźć się w cyfrowej codzienności” – mówi Koppe.

JEDI: około 8 500 uczestników i rozrastająca się społeczność cyfrowa

Następnie wycieczka zaprowadziła do JEDI – Jena Digital Innovation Hub w Postcarrée, które w sierpniu świętowało swoje dwuletnie istnienie. JEDI jest z powodzeniem prowadzone w ramach projektu Smart City we współpracy ze stowarzyszeniem na rzecz gospodarki cyfrowej i nauki Jena Digital e. V. Podczas gdy w „ProbierLaden” głównym celem jest wsparcie w codziennym życiu cyfrowym, JEDI łączy biznes, naukę, administrację i społeczność miejską. W centrum uwagi znajdują się innowacje cyfrowe, transfer wiedzy, nawiązywanie kontaktów oraz rozwijanie kompetencji cyfrowych.

Vier Personen stehen vor einem Banner mit JEDI-Aufschrift und lächeln in die Kamera.

Im JEDI (v.l.): Georg Schmidinger, Netzwerkmanager de:hub, Dorothea Prell, Smart-City-Beauftragte und Gesamtprojektleiterin Smart City Jena, Domenique Dölz, Teilprojektleiter im Smart City Projekt und Clustermanager von Jena Digital e. V. , Benjamin Koppe

Od momentu otwarcia odbyło się tam około 300 wydarzeń, w których wzięło udział około 8 500 osób (średnio około dwunastu miesięcznie). Tematyka obejmuje szeroki zakres zagadnień, od Smart City, sztucznej inteligencji i tworzenia oprogramowania, poprzez oprogramowanie open source, cyberbezpieczeństwo i rzeczywistość rozszerzoną, aż po zakładanie start-upów i edukację cyfrową.

Uczniowie i studenci mają tu kontakt z technologiami cyfrowymi, profilami zawodowymi i przedsiębiorstwami. Specjaliści i firmy wykorzystują to miejsce do wymiany doświadczeń, doskonalenia zawodowego i nawiązywania kontaktów. Start-upy zyskują dostęp do sieci kontaktów, wiedzy i partnerów do współpracy. Naukowcy wnoszą wyniki badań i nowe technologie do dialogu z biznesem i społeczeństwem. Również administracja i polityka wykorzystują JEDI jako miejsce dialogu, transferu wiedzy i wspólnego opracowywania rozwiązań cyfrowych.

Regularne spotkania grup tematycznych, meetupy i różne formaty wydarzeń przyczyniły się jednocześnie do powstania społeczności, która nieustannie korzysta z tego miejsca i przyczynia się do jego dalszego rozwoju.

Również podmioty zewnętrzne wykorzystują JEDI do organizacji własnych wydarzeń i nawiązywania współpracy. Należą do nich m.in. Uniwersytet im. Friedricha Schillera w Jenie i Wyższa Szkoła im. Ernsta Abbeho w Jenie, a także lokalne przedsiębiorstwa z branży cyfrowej.

Pod względem merytorycznym społeczność zajmuje się w szczególności kwestiami istotnymi dla cyfrowego rozwoju miasta i regionu: Jak konkretnie i odpowiedzialnie wykorzystać suwerenną sztuczną inteligencję? W jaki sposób nowe technologie i wyniki badań szybciej trafiają do praktycznego zastosowania? Jak powstają na tej podstawie nowe produkty, modele biznesowe i formy współpracy? I w jaki sposób gospodarka, nauka, administracja i społeczność miejska mogą wspólnie opracowywać rozwiązania cyfrowe, aby zwiększyć wartość dodaną w Jenie?

Formaty takie jak seminaria dla studentów, hackatony, Girls’ Day czy Code Week stwarzają w tym celu możliwości nauki i eksperymentowania. Dzięki temu JEDI jest nie tylko miejscem organizacji wydarzeń, ale także punktem spotkań i przestrzenią eksperymentalną dla ekosystemu cyfrowego i innowacyjnego Jeny.

„ProbierLaden i JEDI bardzo obrazowo pokazują, jak różnorodne mogą być podejścia do cyfryzacji. Jedno miejsce skupia się na bardzo konkretnych kwestiach z życia codziennego, drugie na edukacji, innowacjach i nowych pomysłach. Dla nas obie te rzeczy stanowią całość: cyfryzacja musi być zrozumiała i dostępna, a jednocześnie tworzyć przestrzenie, w których może powstawać coś nowego. W obliczu zbliżającego się końca fazy finansowania coraz ważniejsze staje się teraz dokładne przyjrzenie się sytuacji: co się sprawdziło, gdzie istnieje trwałe zapotrzebowanie i jak można w przyszłości kontynuować skuteczne rozwiązania?”, podkreśla Dorothea Prell, pełnomocniczka ds. Smart City i kierowniczka całego projektu Smart City Jena.

Dwa miejsca, wspólne podejście

Po około dwóch latach funkcjonowania obie lokalizacje dostarczają jednocześnie ważnych doświadczeń dla dalszego rozwoju projektu Smart City. Wysoka frekwencja, zróżnicowane grupy docelowe oraz rozbudowana współpraca pokazują, jakie potrzeby istnieją i które oferty spotykają się z pozytywnym odbiorem. Doświadczenia te są teraz uwzględniane w rozważaniach dotyczących tego, które sprawdzone struktury i formaty mogą przetrwać poza okresem trwania projektu.

Obie placówki symbolizują zatem centralne podejście projektu Smart City w Jenie: cyfrowe miasto nie powstaje wyłącznie dzięki danym, infrastrukturze technicznej i nowym aplikacjom. Potrzebuje ono ludzi, którzy rozumieją te zmiany, potrafią z nich korzystać i współtworzyć je – oraz analogowych miejsc, w których możliwe są spotkania, nauka i wymiana doświadczeń.

„Ostatnie dwa lata pokazały, że obie inicjatywy cieszą się popularnością i odpowiadają konkretnym potrzebom. Dlatego naszym celem jest stworzenie perspektyw, dzięki którym skuteczne struktury, takie jak „ProbierLaden” i „JEDI”, będą mogły funkcjonować również po zakończeniu fazy finansowania. Obecnie intensywnie nad tym pracujemy” – mówi burmistrz i dyrektor ds. cyfryzacji Benjamin Koppe.

W ramach cyklu „Jena w akcji” burmistrz Benjamin Koppe regularnie odwiedza placówki, projekty i podmioty, które odgrywają ważną rolę w funkcjonowaniu i dalszym rozwoju miasta. Najważniejsze są bezpośrednia wymiana poglądów z lokalną społecznością oraz wgląd w ich codzienną pracę.